Kongres Architektury Polskiej 2026 – jak Warszawa definiuje przyszłość przestrzeni publicznej?
Kongres Architektury Polskiej: interdyscyplinarne spotkanie w Warszawie
Kongres Architektury Polskiej odbędzie się od 14 do 15 maja 2026 roku w Muzeum Historii Polski w Warszawie. W wydarzeniu udział wezmą przedstawiciele różnych branż zaangażowanych w tworzenie przestrzeni publicznej. Głównym celem jest opracowanie założeń do Polskiej Polityki Architektonicznej i zwiększenie świadomości społecznej na temat znaczenia architektury.
Kluczowe kwestie Kongresu
Kongres realizowany jest pod hasłem „Przestrzeń – wartość i odpowiedzialność”. Inicjatywa integruje środowiska: Izby Architektów RP, Stowarzyszenia Architektów Polskich (SARP) oraz Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki (NIAiU). Organizatorzy zakładają, że architektura wykracza poza wartość samych budynków. Ma wpływ na codzienne funkcjonowanie społeczeństwa – tworzy przestrzenie do pracy i życia, rozwiązuje problemy społeczne oraz chroni dziedzictwo narodowe.
Obecnie Polska należy do nielicznej grupy państw w Europie bez własnej polityki architektonicznej. W 2025 roku Ministerstwo Rozwoju i Technologii powołało grupę roboczą zajmującą się opracowaniem Polityki Architektonicznej Państwa. Przyjęcie nowych regulacji ustawowych może uruchomić mechanizmy poprawiające jakość przestrzeni publicznej jako dobra wspólnego.
Debaty i panele dyskusyjne
Podczas Kongresu przeprowadzonych zostanie kilkanaście paneli dyskusyjnych w trzech ścieżkach tematycznych. W debatach uczestniczą uznani architekci, urbaniści i eksperci zajmujący się architekturą i urbanistyką. Wśród ekspertów znajdą się również przedstawiciele administracji, samorządów, inwestorzy, liderzy opinii oraz krytycy architektury. Poruszane tematy dotyczą nie tylko estetyki czy funkcji przestrzeni, lecz także zdrowia publicznego, bezpieczeństwa klimatycznego i energetycznego, innowacji, rozwoju technologii oraz zrównoważonego rozwoju.
Wątki społeczne i edukacyjne
Bolesław Stelmach, dyrektor NIAiU, zapowiada, że Kongres stanie się „platformą dyskusji ogólnospołecznej” na temat jakości i funkcjonalności przestrzeni publicznej. Uczestnicy będą rozmawiać m.in. o:
- kształtowaniu estetyki i gustów społecznych,
- wpływie architektury na zdrowie psychiczne i fizyczne,
- rolach architektów w ochronie i tworzeniu dziedzictwa narodowego,
- wprowadzaniu innowacji oraz wdrażaniu nowych technologii,
- dostępie do kultury, edukacji i przestrzeni publicznej.
Zamierzenia organizatorów: Karta warszawska
Organizatorzy Kongresu dążą do wypracowania horyzontalnej polityki architektonicznej, która integruje różne sektory państwa. Bezpośrednim efektem debaty ma być Karta warszawska obejmująca:
- podsumowanie głównych wniosków z Kongresu,
- porządkowanie pojęć związanych z architekturą,
- praktyczne wskazówki oraz wytyczne dotyczące architektury i ładu przestrzennego.
Wydarzenia towarzyszące
Kongresowi będą towarzyszyć wydarzenia kulturalne, edukacyjne i artystyczne na terenie Warszawy oraz w innych miastach Polski. Od 9 do 17 maja przewidziano: projekcje filmów architektonicznych, pikniki rodzinne, spacery miejskie oraz wystawy. Partnerami projektu są Okręgowe Izby Architektów, które angażują się w organizację lokalnych inicjatyw.
Szczegółowe informacje o Kongresie dostępne są na stronie www.kongresarchitekturypolskiej.pl.